ويلم فلور ( مترجم : ابو القاسم سرى )

174

اشرف افغان بر تختگاه اصفهان ( به روايت شاهدان هلندى ) ( فارسي )

كوتوال بندرعباس خبر داد كه انگليسيان وعده داده‌اند كه چنانچه بازداشت شدگان را آزاد نسازد 150 تومان به او خواهند داد . اما او خود شخصا مايل است كه با گرفتن 50 تومان آنها را به اتلام تحويل دهد . و در 25 اكتبر همين كار را كرد . كوتوال همچنين قول داد كه كسانى را كه در ميناب بازداشت شده بودند آزاد كند . اتلام به هر يك از آزاد شدگان هرمزى 25 محمودى داد و آنها را به هرمز فرستاد . و از يوزباشيان خواست كشتىهائى به بندر ابراهيم ، ساحل ميناب براى بردن هم‌ميهنان آزاد شدهء خود بفرستند . وى انتظار داشت كه نتيجهء اين نمايش حمايت مؤثر از هرمزيان منجر به دستيابى هلنديان به قلعهء هرمز گردد به خصوص كه يوزباشيان نيز وعدهء آن را داده بودند . 32 اما آنها به قول خود پايدار نبودند چون از انگليسيان پول گرفته بودند . عذر بيهودهء آنان اين بود كه اتلام در نامه‌اش اجازهء ورود دو منشى و شمارى سپاهى را به قلعه خواسته است ، كه اين اصلا راست نبود . در 30 اكتبر 1728 يوزباشيان مجلسى براى مشورت در اين موضوع تشكيل دادند . بيشترشان با راه دادن دو منشى اتلام به قلعهء هرمز موافق بودند . بنابراين اينان به مولنغراف توصيه كردند براى اينكه نشان دهد كه هلنديان جدا قصد دارند كه بندرعباس را ترك كنند مقدارى كالا به هرمز بياورد . زيرا آنان مايل نيستند كه اختلافى ميان آنها و هلنديان پيش آيد . مولنغراف تا حدى نوميد شده بود و مىگفت : « در اينجا جامعهء بزرگى از گدايان هست كه به هلنديان به چشم بشر دوستان خوب مىنگرند . » 33 در اين ضمن دانست كه چه اطلاعاتى محمد صالح بيگ و انگليسيان از طريق يكى از منشيان خريدارى شدهء انگليسيان به اصفهان و كرمان فرستاده‌اند يعنى اينكه : « هلنديان عليه شاه شوريده هرمز را براى خودشان مسخر گردانيده و نگذاشته‌اند كه انگليسيان آن جزيره و قلعه را به شاه تقديم كنند . هلنديان جايگاه نمايندگى خود در بندرعباس را براى رفتن به جزيرهء هرمز تخليه كرده‌اند تا عليه شاه كه فاقد كشتى است بجنگند ، درآمدهاى گمبرون را غصب كنند و جز آن . اين دو در پايان از دربار كسب تكليف كرده‌اند . » 34 اتلام بىدرنگ نامه‌اى از جانب خود همراه با نامه‌اى از كوتوال